انسان‌گرایی به سبک ونیزی

کد خبر: 21104    تاریخ: سه شنبه، ۲۱ شهريور ۱۳۹۶ - ساعت ۱۳:۱۹:۳۷    بازدید: 0

انسان‌گرایی به سبک ونیزی
جواد طوسی

تعلق دو جایزه بهترین کارگردانی و بهترین بازیگر مرد «نوید محمدزاده»، به فیلم «بدون تاریخ، بدون امضا»ي وحید جلیلوند در بخش «افق‌های نو» فستیوال ونیز نشان از این واقعیت دارد که هنوز سینمای ایران اعتبار جهانی‌اش را از دست نداده است. طبیعتا هر جشنواره‌ای، شناسنامه و سیاست و سلایق خودش را دارد. جشنواره ونیز در عمر پرفرازونشیب 86ساله خود روزها و دوره‌های سخت و بحرانی را پشت سر گذاشته؛ ولی همواره جایگاه معتبرش را حفظ کرده است. این به هوشمندی فیلم‌سازی مانند وحید جلیلوند مربوط می‌شود که در عین اتکا به مضمون و دستمایه‌ای بومی، می‌تواند نگاهی جهانی داشته باشد. او مانند فیلم بلند اولش «چهارشنبه 19 اردیبهشت»، با انسان کار دارد و به نمایش موقعیت‌های انسانی اهمیت می‌دهد. چنین به نظر می‌رسد که این نوع نگرش و کنتراست موجود در نمایش استیصال و عصبیت‌های ریشه‌یافته در فقر و فشار اقتصادی و خصایص و ارزش‌های انسانی در دل فضایی استیلیزه و دفرمه، برای داوران این بخش جشنواره ونیز جذاب بوده است. در این سال‌ها فیلم‌ها و فیلم‌سازانی که به اقشار محروم و فرودست جامعه و فاجعه‌های درونی و خانوادگی‌شان پرداخته‌اند و –به‌ویژه- در فستیوال‌های جهانی مطرح شده‌اند، مورد اتهام «سیاه‌نمایی» قرار گرفته‌اند. در اینجا وحید جلیلوند با آن پایان‌بندی نه‌چندان منطقی و باورپذیر فیلمش و ارائه تصویری استثنائی و در تعارض با رئالیسم و فرهنگ غالب جامعه معاصر، خودش را از این اتهام مبرا می‌کند؛ اما باید توجه داشته باشیم که این‌گونه مضامین و روابط و مناسباتی که ناگزیر با خشونت و شرایط فاجعه‌بار در هم می‌آمیزند، محافظه‌کاری را برنمی‌تابد. البته وحید جلیلوند در فضاسازی و بازی‌گرفتن در خدمت واقع‌گرایی عریانِ مد نظرش خیلی خوب عمل می‌کند؛ ولی بیش از حد دوز انسان‌دوستانه‌اش را به قیمت تطهیر طبقه متوسطِ اهل فرهنگ و ارائه شمایلی استثنائی از او بالا می‌برد. بااین‌حال، جا دارد به برخورد فروتنانه وحید جلیلوند در قبال جایزه‌ای که نصیبش شده، اشاره کنم. این حس مردم‌شناسانه‌ او و عهد و پیمانی که او با خود و خدایش برای مغرور‌نشدن در ادامه مسیر فیلم‌سازی‌اش بسته، بسیار ارزشمند است و باید سرمشقی برای آن دسته از فیلم‌سازان باشد که این‌گونه جوایز، دنیا و شخصیت و رفتارشان را زیرورو می‌کند. جایزه اگر زمینه‌ساز منیّت و تفرعن هنرمند شود، پسرفت و سقوط او اجتناب‌ناپذیر خواهد بود.


دیدگاه‌ها(۰)

با کانال ما همیشه بروز باشید

جدیدترین ها

آمار سایت